De evolutie van onze land-, tuinbouw en fruitteelt heeft geleid naar intensieve uitbating op grotere bedrijven. Er wordt met zo weinig mogelijk arbeidsuren zo veel mogelijk mooi-ogend fruit van uniforme kwaliteit binnen een eng rassenassortiment geproduceerd. Vele rassen dreigen hierdoor verloren te gaan. De hoogstammige fruitaanplantingen, een sieraad voor onze landschappen, blijven overeind dankzij overheidssteun. In de Europese Plattelandsverordening wordt er binnen het milieuhoofdstuk plaats gemaakt voor het behoud van de genetische diversiteit. Vlaanderen paste deze maatregel al toe voor een aantal veerassen. Met toestemming en financiële steun van Europa is er nu ook een regeling voor de aanplant en het onderhoud van hoogstammige fruitbomen.
Met deze ondersteuning mikt de Vlaamse overheid op behoud en herstel van landschappen, voornamelijk van de oude hoogstammige fruitvariëteiten die anders verloren gaan. Samen zorgen we op die manier voor een grote genetische diversiteit. Dit betekent een groter buffervermogen voor natuur en milieu en het doorgeven van agrarisch en cultuurhistorisch erfgoed aan onze kinderen. De praktische afhandeling en controle van de dossiers gebeurt door de Nationale Boomgaarden Stichting (NBS). Er wordt een contract aangegaan: De landbouwer sluit een contract af met de Vlaamse overheid (via de Nationale Boomgaarden Stichting) om een aantal hoogstammige fruitbomen aan te planten of om reeds bestaande te behouden. De bomen worden minstens 5 jaar lang behouden en onderhouden. Het aantal bestaande en nieuw aan te planten hoogstammige fruitbomen moet samen minstens 10 stuks bedragen en behoren tot een bepaalde lijst van variëteiten. In de praktijk betekent dit dat de aangeplante variëteiten niet behoren tot het enge rassenassortiment dat nu in de laagstamfruitplantages voorkomt. De Vlaamse overheid gaat de verplichting aan om gedurende vijf jaar een jaarlijkse premie van 4 € per nieuw aangeplante fruitboom en 2 € per bestaande boom te betalen.

Praktisch

U bezit een aantal hoogstammige fruitbomen of wil er (opnieuw) planten.
• Informeer u bij de NBS over de variëteiten die recht geven op een premie.
• NBS bezorgt u de nodige contracten.
• Stuur de ingevulde contracten terug naar de NBS samen met een plan van de percelen op schaal 1/10.000.
• De NBS ziet de contracten na en bezorgt ze aan de ALV.
• ALT voorziet de financiële middelen.
• Vanaf delente worden controles uitgevoerd.
• Na een positieve controle krijgt u een formulier voor aanvraag van premie.
• Stuur het ingevulde formulier terug naar de NBS.
• De uitbetaling gebeurt door de ALV rechtstreeks aan u.

Opgelet: informeer bij uw gemeente of u een vergunning nodig heeft voor de aanplanting van hoogstammige fruitbomen.

Contactadressen

Voor verdere informatie kan u zich richten tot de ingenieurs voor duurzame landbouw in de provinciale buitendiensten. De adressen vindt u op de keerzijde. U kan zich ook rechtstreeks wenden tot de NBS. Informatie over de andere milieumaatregelen kan u eveneens vinden op de website van ALT: http://www.vlaanderen.be/landbouw